Ex. 4-11: Danse de la Fée-Dragée
Çaykovski’nin 18 Aralık 1892’de St. Petersburg’daki Mariinski Tiyatrosu’nda ilk kez sahnelenen “Fındıkkıran” (Op. 71) balesinin 2. perdesinden. Fransızca başlıktaki “Fée-Dragée” ifadesi, şekerle kaplanmış bir badem şekerlemesi olan drajeye gönderme yapar.
Parçada, Çaykovski’nin 1891’de Paris’te keşfettiği klavyeli bir çalgı olan çelesta öne çıkar. Çaykovski onun sesine öylesine hayran kalmış ve Rimski-Korsakov gibi rakiplerinin onu kendisinden önce kullanmasından öylesine korkmuştu ki çalgıyı gizlice Rusya’ya getirtti. Bale ustası Marius Petipa, “fıskiyelerden fışkıran su damlaları” gibi duyulacak bir müzik istedi. Çelesta yüksekte berrak, çan gibi bir ezgi çalarken bas klarnet çok aşağıdan cevap verir; tiz ile pes arasında keskin bir karşıtlık. Onların altında yaylılar parmakla çekilerek (pizzicato) çalınır. Bu uygulamadaki versiyon, Çaykovski’nin özgün tonu Mi minörden Sol minöre aktaran kendi piyano düzenlemesine dayanır.
Scott Dunn ve Royal Philharmonic Orchestra’nın Sugar Plum on the Run albümünden (2019)Spotify
IMSLP