Ex. 10-3: Jägers Abendlied

Jägers Abendlied (Avcının Akşam Şarkısı), Schubert’in Goethe’nin bu şiiri üzerine yazdığı ikinci şarkıdır. Onu 1816’nın başlarında, 19 yaşındayken yazdı. Aynı şiir üzerine Haziran 1815’te zaten bir şarkı yazmıştı, ancak bu ilk şarkı ancak 1907’de basıldı. Bir editöre göre Schubert ikincisini yazdığında büyük olasılıkla ilkini unutmuştu.

Nisan 1816’da bu şarkı, Schubert’in bir arkadaşının bir defter içinde Goethe’ye gönderdiği on altı Goethe şarkısından biriydi. 1821’de Viyana’da dört Goethe şarkısından oluşan bir dizi içinde basıldı; dördü de o defterde yer almıştı. Schubert diziyi, daha sonra Schubert’in öğretmeni Salieri hakkındaki ilk kitabı yazacak olan bir saray memuruna ithaf etti.

Goethe şiiri 1775–76 kışında, 26 yaşındayken ve Weimar’a yeni taşınmışken yazdı. Şiir ilk kez 1776’da, adı verilmeden, “Avcının Gece Şarkısı” başlığıyla basıldı. Goethe daha sonra bazı dizeleri değiştirdi ve başlık “Avcının Akşam Şarkısı” oldu.

Şiirde bir avcı, tüfeği hazır, akşam vakti tarlalarda sessizce yürür ve birden sevdiği kadının yüzünü zihninde açıkça görür. Onun da şu anda bir yerlerde yürüyüşe çıktığını hayal eder ve kendisini hiç düşünüp düşünmediğini merak eder. Onu düşündüğünde, aya bakıyormuş gibi olur ve içini sessiz bir huzur kaplar.

Goethe’nin şiiri dört kıtadır, ama Schubert üçüncüsünü çıkardı. O kıtada avcı, kadından ayrılmak zorunda olduğu için öfkeli ve mutsuz, doğuda batıda dünyayı dolaşır.

Aralarında Goethe’nin arkadaşı Carl Friedrich Zelter’in (1807) ve Fanny Hensel’in (1824 civarı) da bulunduğu başka birçok besteci aynı şiir üzerine şarkı yazdı. Goethe’nin kendisi Zelter’inkiler gibi sade, basit şarkıları severdi.

Dietrich Fischer-Dieskau ve Jörg Demus’un Schubert: Goethe Lieder albümünden (1999)
SpotifyIMSLP